Στην εποχή της οικονομικής κρίσης, τα κοινωνικά προβλήματα εντείνονται και οι ανθρώπινες αξίες δοκιμάζονται. Οι δυσχερείς αυτές συνθήκες μας κάνουν να ξανασκεφθούμε την αξία εννοιών όπως η κοινότητα και η κοινωνική συνοχή, που τόσο απαξιώθηκαν μέσα από ατομικιστικού χαρακτήρα στόχους και αμφιλεγόμενα μέσα επίτευξής τους. Το μεγαλύτερο διακύβευμα εν προκειμένω δεν είναι άλλο από την πρόληψη συγκρουσιακών και ανομικών καταστάσεων μέσω του προληπτικού και διαμεσολαβητικού ρόλου της κοινότητας.

Η κοινότητα είναι ταυτόχρονα «δεσμός» και «δέσμευση». Είναι «δεσμός» επειδή προϋποθέτει ένα κοινά αποδεκτό πλαίσιο βασικών αρχών, κανόνων και αξιών. Είναι «δέσμευση» επειδή προϋποθέτει κοινές προσπάθειες προάσπισης των παραπάνω κανόνων και αξιών και των θετικών συνεπειών τους. Είναι προφανές ότι η κοινότητα με την παραπάνω έννοια βρίσκει πολύ πιο πρόσφορο έδαφος στις τοπικές κοινωνίες, λόγω της μεγαλύτερης πληθυσμιακής και πολιτισμικής ομοιογένειάς τους. Η πραγματικότητα, ωστόσο, επιβεβαιώνει συχνά το αντίθετο, μέσα από τη διάρρηξη του κοινωνικού ιστού και την ενίσχυση του ανταγωνιστικού πλαισίου διεκδίκησης εξατομικευμένων συμφερόντων. Η απαξίωση του κοινού συμφέροντος κάνει την κοινότητα ευάλωτη και ανίσχυρη απέναντι στη διαφύλαξή του.

Σήμερα ίσως είναι μια «ευκαιρία» για την επαναξιολόγηση του «κοινοτισμού» όπως τον όρισε ο γνωστός κοινωνιολόγος Α. Etzioni, ως «επίκληση προς τους πολίτες για ανασύσταση των πολιτικών αρετών, ώστε να αναλάβουν τις ευθύνες τους και να μην επικεντρώνονται μόνο στα δικαιώματά τους και έτσι να υποστηρίξουν το ηθικό υπόβαθρο της κοινωνίας. (...) Η σύγχρονη εξασθένιση της κοινότητας ταυτίζεται τόσο με την αιτία όλων των παθολογιών μας (συμπεριλαμβανομένης και της εγκληματικότητας) όσο και με τη επίλυσή τους, μέσα από την επανηθικοποίηση».